Blog

Jak młodzi Polacy radzą sobie z wyznaczaniem i realizacją celów? Kiedy zaczynają myśleć o zawodowej przyszłości? Czy i jak planują swoją ścieżkę kariery? O tym w trzeciej części raportu poświęconej rozwojowi, pasji i planom zawodowym Millenialsów.

W poprzednich częściach raportu na temat młodego pokolenia (możesz je przeczytać tutaj i tutaj) omówiliśmy między innymi ich zadowolenie z wyboru kierunku studiów oraz poziom przygotowania do wejścia na rynek pracy. Po przeanalizowaniu zewnętrznych czynników mających wpływ na rozwój potencjału zawodowego młodych Polaków, przyszedł czas na ich wewnętrzne motywatory – postawy, wartości i nastawienie na rozwój. Zanim jednak przejdziemy do analizy, warto jeszcze zwrócić uwagę na to, jak Millenialsi widzą swoją obecną sytuację i dalsze perspektywy rozwoju w naszym kraju.

Zapytaliśmy respondentów jak oceniają życie młodego człowieka w Polsce. 57,1% badanych twierdzi, że ich obecna sytuacja wygląda całkiem dobrze, ale mimo to mają kilka zastrzeżeń. Millenialsi swój poziom satysfakcji uzależniają zazwyczaj od miejsca pochodzenia, wsparcia rodziców oraz branży, w której się kształcą. 28,6% ankietowanych uważa, że lepiej wyjechać za granicę, ponieważ praca i życie poza granicami naszego kraju dają lepsze perspektywy rozwoju. Jedynie 4,3% badanych bardzo dobrze ocenia warunki życia młodych ludzi w Polsce.

„Ogarnięta osoba rozwijająca się na własną rękę ma w Polsce duże pole manewru. Przeciętny pracownik być może ma łatwiej za granicą”. – absolwent Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu

„Osoby obrotne, z dużego miasta lub rodzin, które mogą je wesprzeć na początku (również finansowo) mają dobrą sytuację. W Polsce obecnie są już możliwości normalnego życia. Niestety dla osób z uboższych rodzin, małych miast oraz osób, które chciałyby pracować bez zdobywania wykształcenia i „walki”, sytuacja życiowa jest kiepska. Za 2000 zł netto, a nawet mniej ciężko jest się utrzymać, szczególnie jeśli nie ma się gdzie mieszkać i trzeba się starać o kupno mieszkania lub domu”. – studentka IV roku Uniwersytetu SWPS we Wrocławiu

„Dobrze, jednak młodzież nie chce pracować”. – studentka II roku Niepublicznej Wyższej Szkoły Medycznej we Wrocławiu

„Nie jest dobrze. Brak doświadczenia ogromnie przeszkadza”. – studentka II roku Uniwersytetu Humanistyczno – Przyrodniczego w Siedlcach

Najlepszy czas na planowanie ścieżki kariery

Serwis Lean Studying powstał z myślą o wsparciu młodych ludzi – studentów, absolwentów, osób stawiających pierwsze kroki na rynku pracy, w świadomym zarządzaniu swoją ścieżką kariery. Naszym celem jest przede wszystkim uświadamianie młodego pokolenia na temat tego, jak ważna jest dbałość o swój rozwój zawodowy jeszcze w trakcie studiów – zanim rozpoczną swoją przygodę z rynkiem pracy.

Respondenci zapytani o to kiedy najlepiej zacząć myśleć o tym, co będziemy robić po studiach, w większości odpowiadali, że już na samym początku studiów (53,4%) lub co najmniej w połowie edukacji na wyżej uczelni (24,2%). 7,8% ankietowanych zrobiłoby to jeszcze przed wyborem uczelni i rozpoczęciem studiów.

Z powyższych danych wynika, że młodzi Polacy mają już świadomość tego, że im wcześniej zaczną myśleć o swojej zawodowej przyszłości, tym większe będą ich szanse na znalezienie wymarzonej pracy. Nie do końca jednak to, co myślą Millenialsi jest spójne z ich faktycznymi działaniami. Często zostawiają kwestie planowania ścieżki kariery dopiero na sam koniec studiów, a nawet po ich ukończeniu.

Aby dowiedzieć się jaka droga zawodowa będzie dla nas najlepsza, konieczna jest wiedza na temat tego co lubimy robić, a czego nie. Wiedzę na ten temat zdobywamy poprzez doświadczenie. A im wcześniej zaczniemy doświadczać – różnych ról, stanowisk – tym wcześniej znajdziemy odpowiedź na to pytanie.

„Cały czas trzeba szukać pomysłu na siebie, PRÓBOWAĆ. Czasem już na pierwszym roku stwierdzimy co chcemy robić, a czasem wyjdzie to dopiero na ostatnim. Złym pomysłem jest zastanawianie się dopiero po studiach”. – studentka IV roku Politechniki Częstochowskiej

„Najlepiej przed studiami. Jednak często okazuje się, że to co wydawało się, że będzie ciekawe i dawało satysfakcję okazuje się pomyłką. Młodzi idą na studia by iść, nie do końca rozumiejąc co dany kierunek oferuje w rzeczywistości”. – absolwentka Akademii Morskiej w Gdyni

„Przed pójściem na jakiekolwiek studia – studia nie są obowiązkiem i nie każdy musi je zaczynać, a tym bardziej skończyć”. – student II roku Politechniki Wrocławskiej

„Trzeba być elastycznym i nie bać się zmieniać decyzji o tym co chciałoby się robić w życiu”. – student IV roku Politechniki Wrocławskiej

„Przed studiami i przez cały okres ich trwania”. – student I roku Uniwersytetu Ekonomicznego

„Im szybciej tym lepiej”. – absolwent Uniwersytetu Ekonomicznego

Proaktywność

Współczesny rynek pracy jest coraz bardziej wymagający pod względem zdobywania doświadczenia zawodowego jeszcze w czasie studiów. Dlatego warto być proaktywnym oraz angażować się w różnego rodzaju projekty, wolontariat, czy działalność w kołach naukowych i organizacjach studenckich. Takie podejście pozwala nabyć wiele umiejętności, które z pewnością zaprocentują w przyszłości. Są to m.in. dobra organizacja, zarządzanie sobą w czasie, pozyskiwanie sponsorów, umiejętność pracy w grupie, komunikacja interpersonalna, myślenie kreatywne, czy zarządzanie projektami. Respondenci zapytani o to, czy w trakcie studiów działali/działają aktywnie w życiu studenckim odpowiadali:

Największy odsetek ankietowanych (35,4%) aktywnie działa w organizacji studenckiej, kole naukowym lub samorządzie. Dokładnie taka sama ich ilość całkowicie rezygnuje z jakichkolwiek aktywności związanych z życiem studenckim.

Planowanie ścieżki kariery

Aby dobrze zaplanować swoją ścieżkę kariery, niezbędna jest przede wszystkim świadomość swoich zasobów, czyli talentów, kompetencji, mocnych i słabych stron. Znajomość siebie, świadomość swojej osoby bardzo ułatwia ukierunkowanie się – pomaga określić cele zawodowe. Wiedza na temat siebie to FUNDAMENT do planowania swojej ścieżki kariery. Bez tego właściwie kręcimy się w kółko.

Zapytaliśmy ankietowanych jak pokierowaliby swoją ścieżką kariery, gdyby mieli pewność, że im się uda. Aż 63,4% z nich wybrałoby pracę niezwiązaną z kierunkiem studiów. Może to świadczyć o tym, że wiele młodych osób ma poczucie, że nie jest w miejscu, w którym powinni być. Millenialsi mają problem z klarownym wyznaczaniem sobie celów zawodowych. Przede wszystkim dlatego, że ich wiedza na temat siebie jest niewystarczająca. 26,7% badanych mając stuprocentową pewność powodzenia wybrałoby karierę przedsiębiorcy lub stanowisko menadżerskie.

Gdzie młodzi Polacy wyobrażają sobie siebie w perspektywie roku i najbliższych 5 lat?

52,2% ankietowanych za rok i 5 lat chce kontynuować karierę zawodową związaną z wybranym kierunkiem studiów. 39,8% ma zamiar prowadzić własną firmę lub sprawować funkcje kierownicze i zarządcze w innej organizacji. A 6,8% badanych planuje wyjechać poza granice naszego kraju. To wciąż całkiem duży odsetek biorąc pod uwagę dotychczasowe statystyki, przedstawiane w innych tego typu raportach.

Zainteresowania i pasje

Ponad 60% ankietowanych odpowiedziało, że realizuje swoje pasje. 29,2% nie ma pasji lub ich nie realizuje, głównie z powodu braku czasu (20,5%) lub zbyt słabej motywacji.

Aby sprawdzić jakie są zainteresowania Millenialsów, zapytaliśmy ich o czasopisma, po które najchętniej sięgają oraz najczęściej odwiedzane blogi i kanały na You Tube. Wśród czasopism, zarówno tych drukowanych, jak i online największą popularnością cieszyły się tytuły branżowe o tematyce związanej z inżynierią środowiska, konstrukcjami i projektowaniem inżynierskim, elektroniką, programowaniem, weterynarią, przemysłem i technologią. Na drugim miejscu znalazły się czasopisma z kategorii biznes. Najczęściej wybierane tytuły to Forbes, Harvard Business Review, Business Insider oraz MamStartup.pl. Często pojawiającymi się tytułami były również te z kategorii społeczno – polityczne tj. Gazeta Wyborcza, Angora czy Newsweek oraz popularnonaukowe m.in. Focus, Wiedza i życie. Popularne były też czasopisma związane z psychologią i rozwojem osobistym (Coaching, Charaktery), modą, urodą, kulturą i zdrowym trybem życia.

Jeśli chodzi o blogi to ankietowani, a właściwie ankietowane najczęściej wskazywały te o tematyce lifestylowej, związane z modą, urodą, aktywnością fizyczną i gotowaniem.

Niecałe 2% respondentów zdecydowanie bardziej niż czasopisma woli czytać książki. Ale niestety aż ponad 26% badanych Millenialsów w ogóle nie czyta.

Zdecydowanie bardziej popularny od czasopism i blogów okazał się You Tube. Głównie dzięki kanałom muzycznym. Na drugim miejscu znalazły się kanały o tematyce naukowej i popularnonaukowej takie jak TED Talks, Uwaga! Naukowy bełkot, Polimaty, Mówiąc inaczej, Po cudzemu, Kasia Gandor, Historia bez cenzury. Dużym zainteresowaniem cieszyły się również kanały związane z rozwojem osobistym i psychologią oraz podróżnicze (m.in. Krzysztof Gonciarz). Niezmiennym pozostaje również to, że Millenialsi wchodzą na You Tuba szukając rozrywki. 11,2% ankietowanych nie zagląda na You Tube.

Oszczędności czy inwestycje?

Byliśmy ciekawi jakie jest podejście młodego pokolenia do gospodarowania pieniędzmi. Dlatego zapytaliśmy ich, na co przeznaczyliby 5 mln złotych, gdyby udało im się wygrać taką kwotę.

Największa liczba Millenialsów (36,0%) wydałaby część pieniędzy na dom lub mieszkanie dla siebie. Wbrew obecnym trendom mówiącym o tym, że młodzi ludzie nie chcą już być na stałe przywiązani do jednego miejsca, nasze badanie jednoznacznie wskazuje na to, że ponad 1/3 ankietowanych chce mieć swoje miejsce na Ziemi, które można nazwać domem. Około 55% z nich wybrałoby mieszkanie, pozostałe 45% dom.

„Mieszkanie dla siebie i narzeczonej (normalne, bez przesady)”. – absolwent Politechniki Wrocławskiej

„Jedynie niewielką część by np. zbudować dom (ale bez szaleństw, wszystko po bardzo chłodnej kalkulacji)”. – absolwentka Politechniki Wrocławskiej

„1 milion inwestuję w zakup własnego mieszkania”. – student III roku Politechniki Wrocławskiej

Dokładnie tyle samo, bo po 29,8% ankietowanych przeznaczyłoby część wygranej na inwestycje oraz otwarcie i rozwój własnej firmy. Wśród pomysłów na inwestycje pojawiły się: aktywa przynoszące pasywny zysk, nieruchomości, kryptowaluty, akcje, obligacje korporacyjne, złoto, srebro, diamenty, inwestycje alternatywne (sztuka, alkohole), inwestycje w ciekawe projekty i biznesy.

„4 mln mrożę na koncie, bym przez najbliższe 2 lata nie mógł ich ruszyć. Za połowę pierwszego miliona tworzę projekt biznesowy i szukam wsparcia w finansowaniu oraz pomocy merytorycznej doświadczonych osób. Druga połowa jest jako zapas, ponieważ biznes zawsze pochłonie więcej niż planujemy. Po 2 latach sprawdzam, w którym miejscu jestem i jak rozwinął się projekt, po czym podejmuję decyzję, czy uwalniam kolejny milion finansowania”. – absolwent Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu

„Zakładam swoją firmę pracując w wyuczonym zawodzie”. – absolwent Politechniki Świętokrzyskiej

„Część z myślą o biznesie rozkręcenie małego interesu który jest fajnym pomysłem. ale raczej nie przyniesie dużych zysków”. – student IV Politechniki Wrocławskiej

„Stworzenie i wypromowanie swojego biznesu”. – studentka III roku Politechniki Wrocławskiej

Niewiele mniej popularne wśród młodych było odkładanie/oszczędzanie pieniędzy na lokatach i kontach oszczędnościowych (21,1%).

„Wpłacam na konto. Z uzyskanych odsetek mogę kupić samochód, dom, podróżować – moje życie ma wysoki standard, ale nie porzucam pracy i rozwoju, bo po prostu to kocham”. – studentka IV roku Politechniki Częstochowskiej

„Lokuję dużą część po konsultacji z kimś, kto się na tym zna”. – student IV roku Akademii Górniczo Hutniczej w Krakowie

„Wpłacam 4 700 000 na konto oszczędnościowe”.  – student II roku Politechniki Wrocławskiej

„2 mln – oszczędności”. – absolwent Politechniki Wrocławskiej

Czy młodzi Polacy chętnie inwestują w swój rozwój?

Jedynie 18% ankietowanych zainwestowałoby wygrane pieniądze w rozwój siebie, czyli edukację i budowanie silnej marki osobistej. Ci, którzy jednak zdecydowaliby się wydać pieniądze na rozwój swojej kariery postawili na: szkolenia, konferencje, finansowanie badań, kursy np. programowania, kursy managerskie, pomoce naukowe, książki, naukę języka, staże, studia podyplomowe i rozwój umiejętności miękkich. Również niewielka ilość, bo tylko 2,5% respondentów postawiłaby na rozwój pasji.

Może to świadczyć o tym, że niewielu młodych Polaków traktuje swoją edukację i rozwój jako inwestycję. Bardziej zależy im na dobrach materialnych niż rozwoju. Ciekawym może być również spostrzeżenie, że Millenialsi często oczekują możliwości rozwoju od swojego pracodawcy (z tego samego badania wynika, że 84,5% ankietowanych oczekuje od atrakcyjnego pracodawcy możliwości rozwoju i zdobycia doświadczenia), sami natomiast nie inwestują w siebie. Nie wydaliby pieniędzy na rozwój z własnej kieszeni. Kolejność powinna być odwrotna – najpierw oczekuj od siebie, później od innych. 29,8% ankietowanych chce założyć i rozwijać własną firmę. Pytanie jak wielu z nich planuje się do tego przygotować, nabyć niezbędną wiedzę i umiejętności?

Łącznie 45,3% ankietowanych wydałoby część wygranej na podróże, przyjemności i poprawę standardu życia. A 26% na pomoc finansową rodzinie i przyjaciołom oraz cele charytatywne tj. pomoc dzieciom chorym na raka, schroniska dla zwierząt, schroniska dla bezdomnych, czy fundacje.

Podejście Millenialsów do planowania ścieżki kariery oraz ich zainteresowanie zawodową przyszłością z roku na rok wzrasta.  Zwiększa się ich świadomość na temat studiów i wymogów współczesnego rynku pracy. A to już bardzo duży krok w kierunku rozwoju potencjału naszego największego kapitału, jakim są młodzi ludzie. Pozostaje tylko bardziej zmotywować ich do działania. Pokazać kierunek i wesprzeć w rozwoju.

W kolejnej części artykułu zostaną poruszone kwestie wartości, postaw i przekonań przedstawicieli młodego pokolenia.

Autor: Anna Stanclik

Anna Stanclik
Pomysłodawczyni i założycielka portalu Lean Studying. Od 11 lat związana z jedną z najbardziej prestiżowych uczelni technicznych w Polsce. Jako wykładowca lubi inspirować i wzbudzać zaangażowanie wśród swoich studentów. Jest zwolenniczką kreatywnego myślenia. Cechuje ją silne zorientowanie na generowanie niestandardowych rozwiązań.

Dodaj komentarz