Blog

Pod koniec ubiegłego roku zespół Lean Studying przeprowadził badanie ankietowe, którego celem było zdiagnozowanie potencjału zawodowego młodych Polaków oraz określenie ich zaangażowania w proces rozwoju swojej ścieżki kariery.

Badanie miało na celu analizę postaw przedstawicieli młodego pokolenia wobec studiów, uczelni i rynku pracy. Ankietowani byli pytani między innymi o to, czy są zadowoleni z wybranego kierunku studiów, jak bardzo czują się przygotowani do wejścia na rynek pracy, jakie mają oczekiwania wobec wykładowców i pracodawców oraz gdzie widzą siebie w perspektywie najbliższych 10 lat. Wyniki badania skomentowali mentorzy, trenerzy, rekruterzy oraz doradcy zawodowi – eksperci platformy Lean Studying – osoby, które na co dzień pracują zarówno z przedstawicielami młodego pokolenia, jak i z pracodawcami.

Metodologia badania

Wszystkie dane pochodzą z badania przeprowadzonego przez serwis Lean Studying wśród studentów i absolwentów polskich uczelni. Ankietę wypełniło 161 osób. 61,5% ankietowanych stanowili studenci, a 38,5% absolwenci.

Aby wypełnić ankietę należało wejść na stronę serwisu Lean Studying, albo na Fanpage strony, gdzie znajdował się link do ankiety. Ankieta nie była promowana na uczelniach. Informacja o badaniu znajdowała się jedynie na stronie www.leanstudying.pl i Facebooku.

Badanie przeprowadzono w dniach 21.10 – 19.11.2017 roku metodą indywidualnych wywiadów online (CAWI).

Ankietę wypełnili mieszkańcy 16 miast w Polsce. Większość z nich to studenci i absolwenci uczelni technicznych.

Pierwsza część badania obejmowała ogólne informacje dotyczące ankietowanych, takie jak rok studiów czy motywy wyboru uczelni i kierunku studiów. Uczestnicy badania zostali również zapytani o to, czy czują się przygotowani do wejścia na rynek pracy.

Wśród studentów największą ilość ankiet wypełnili studenci IV roku (26,2%), najmniejszą – studenci I roku (13,2%) oraz doktoranci (5%). Liczba reakcji osób z poszczególnych lat studiów może wskazywać na poziom ich zainteresowania rynkiem pracy i karierą zawodową.

Studia drugiego stopnia to moment największego zainteresowania studentów rynkiem pracy. To czas na weryfikację i przemyślenia: – Czy jestem tam, gdzie chciałbym być? Studenci ostatnich lat studiów zdecydowanie chętniej kontaktują się z pracodawcami, uczestniczą w akademickich targach pracy. Zwiększa się również ich zainteresowanie stażami i praktykami.

Prawie 40% ankietowanych to absolwenci uczelni wyższych. Ta grupa młodych Polaków jest najbardziej skoncentrowana na rozwoju i zdobywaniu doświadczenia. Osoby, które już funkcjonują na rynku pracy i mają za sobą pierwsze doświadczenia zawodowe – zdają sobie sprawę z tego, jak ważne jest planowanie ścieżki kariery jeszcze w czasie studiów.

Czym kierują się młodzi wybierając studia?

Według systemu POL-on (zintegrowany system informacji o nauce i szkolnictwie wyższym),  obecnie w Polsce istnieje prawie 400 uczelni wyższych, które oferują duży wybór kierunków studiów i specjalności. Tak szeroka oferta uczelni nie ułatwia wyboru maturzystom. Podejmując decyzję, absolwenci szkół średnich powinni wziąć pod uwagę przede wszystkim swoje zainteresowania, talenty oraz predyspozycje, a także trendy na rynku pracy i zapotrzebowanie na specjalistów z konkretnej branży.

W artykule, który w pełni poświęciłam pokoleniu Millenialsów w Polsce (możesz go przeczytać tutaj) wspominałam, że rodzicom igreków bardzo zależało na tym, aby życie ich dzieci było lepsze od tego, którego sami doświadczyli. Dlatego posyłali dzieci na studia, których ukończenie miało być przepustką do lepszego świata i gwarancją życia o dużo wyższym standardzie. Mogłoby się zatem wydawać, że sugestie rodziców i otoczenia będą w wynikach ankiety dominującym czynnikiem wpływającym na wybór studiów i zawodu. Tymczasem taką odpowiedź wskazało jedynie 3,7% ankietowanych.

Z analizy danych zawartych w ankietach wynika, że młodzi Polacy wybierając studia kierują się głównie własnymi zainteresowaniami oraz możliwościami rozwoju w danej branży. Jest to spowodowane tym, że przedstawiciele pokolenia Y oraz następującego po nim pokolenia Z coraz częściej poszukują ścieżki rozwoju związanej z ich wartościami. Dziś młodzi pracownicy nie chcą skupiać się jedynie na wykonywaniu obowiązków wynikających z obejmowanego stanowiska. Wręcz przeciwnie, zależy im na identyfikacji i spójności swoich celów z celami firmy, w której pracują. Chcą być częścią większej całości. Zależy im na tym, aby pracodawca jasno określił ich możliwości rozwoju w danej organizacji.

Czego według Millenialsów brakuje w systemie edukacji na uczelni wyższej?

Moment wejścia na rynek pracy jest jednym z ważniejszych doświadczeń dla przyszłego absolwenta szkoły wyższej. Większość z nich kończąc studia ma nadzieję na znalezienie dobrej pracy i szybki rozwój kariery zawodowej. Tymczasem ponad połowa ankietowanych uważa, że uczelnia nie jest w stanie dobrze przygotować ich do wejścia na rynek pracy. Kolejne 17,4% nie ma co do tego pewności.

Ukończenie nawet najbardziej renomowanej uczelni czy prestiżowego kierunku studiów nie gwarantuje dziś sukcesu na rynku pracy. Od przyszłych pracowników wymaga się bowiem już nie tylko odpowiedniej wiedzy, ale także dodatkowych umiejętności takich jak kreatywność, efektywna komunikacja, łatwość przystosowania się i szybka reakcja na zmiany, przedsiębiorczość, pewność siebie, a także doświadczenia wyniesionego z działalności w organizacjach studenckich czy kwalifikacji zawodowych zdobytych w trakcie studiów. W dobie ciągle rosnących wymagań nie trudno więc zauważyć rozbieżności pomiędzy rynkiem pracy, a rynkiem edukacji.

Nie wszystko jednak zależy wyłącznie od uczelni. Przygotowanie do wejścia na rynek pracy to złożony proces, a edukacja na wyższej uczelni to tylko jego część. Równie duże znaczenie jak program studiów, ma zaangażowanie, aktywność oraz postawa studenta już od samego początku studiów.

„Uczelnia wyższa dobrze przygotuje do wejścia na rynek pracy osoby, które same dadzą więcej od siebie”. – absolwent UE we Wrocławiu

W dzisiejszych czasach świat rozwija się bardzo szybko. W nauce i technologiach wciąż pojawiają się nowe odkrycia. Z uwagi na to, wiedza, którą dziś zdobywamy bardzo szybko się dezaktualizuje. Polscy studenci coraz bardziej krytycznym okiem patrzą na wiedzę przekazywaną im na zajęciach. Uczestnicząc w stażach, praktykach, targach pracy oraz spotkaniach z pracodawcami, bardzo szybko konfrontują wiedzę, którą nabywają na uczelni z wymaganiami pracodawców. Nie chcą uczyć się teorii i podstaw. Zdecydowanie bardziej nastawieni są na zdobywanie wiedzy praktycznej. W systemie edukacji na uczelni wyższej brakuje im przede wszystkim zajęć praktycznych (52,8%). Nie mniej ważni są prowadzący zajęcia. Studenci chcą uczyć się od praktyków (38,5%), czyli od tych, którzy mają duże doświadczenie oraz wiedzę praktyczną dotyczącą przedmiotu. Często oczekują pomocy i wsparcia od wykładowców – brakuje im mentorów (21,7%).

„Według mnie niezbędne jest posiadanie mentora, aby zdecydowanie przyspieszyć swój rozwój. Ważne jest to, żeby poznać sposoby jak można osiągnąć swój cel i zobaczyć na własne oczy, że ktoś już go osiągnął.” – absolwent UKSW w Warszawie

Praktyczne podejście do nauki to również znajomość obsługi aparatów/urządzeń lub oprogramowania wykorzystywanych w danej branży. 41% ankietowanych uważa, że tego typu wiedza powinna być im przekazywana jeszcze podczas studiów, a nie dopiero u pracodawcy.

Wielu studentów jest zdania, że wiedza przekazywana im na uczelni nie jest aktualna. 39,1% ankietowanych odpowiedziało, że uczelnie nie nadążają za trendami w danej branży.

„Za dużo zbędnych zajęć i nauki, która nigdy nie zostanie wykorzystana w pracy. Za mało praktyki, zajęć praktycznych i za duże grupy ćwiczeniowe. ” – absolwent Uniwersytetu Przyrodniczego

„Ze swojego doświadczenia – jako absolwenta oraz obecnie pracownika poniekąd zajmującego się HR – mam wrażenie, że jednak polskie uczelnie są pół kroku za obecnymi trendami. Uczymy się nowoczesnego oprogramowania, ale ciut za późno. Nie wiemy jak praktycznie wykorzystać naszą wiedzę. Często nawet nie zdajemy sobie sprawy w jakich miejscach możemy pracować (…). Oczywiście brakuje też rozwoju umiejętności miękkich, ale tutaj samemu można sobie całkiem sprawnie poradzić. Natomiast potrzebny jest właśnie ktoś w postaci mentora-doradcy, kto dostrzeże w studencie potencjał i wskaże mu możliwości rozwoju, pozauczelniane szkolenia, zagwarantuje, albo chociaż podpowie ciekawe staże, wypchnie poza strefę błogiego, studenckiego leniuchowania”. – absolwent UPWr we Wrocławiu

Nie bez znaczenia są również rozwój kompetencji miękkich (29,8%) oraz nauka skutecznego zarządzania sobą w czasie (31,1%), czyli umiejętności organizacyjne.

Z pierwszej części badania jednoznacznie wynika, że młodzi Polacy mają wiele zastrzeżeń do poziomu kształcenia polskich uczelni oraz nie czują się dobrze przygotowani do wejścia na rynek pracy. Uczelniom brakuje praktyków, a studentom mentorów. Taka sytuacja wymusza zmiany w systemie szkolnictwa wyższego. Uczelnie powinny możliwie szybko reagować na nowe tendencje i zjawiska na rynku pracy. Nowe pokolenie stoi u progu swojej kariery zawodowej. System szkolnictwa i przygotowania młodych ludzi do wykonywania wyuczonego zawodu wciąż jednak pozostawia wiele do życzenia.

Druga część badania dotyczyła znajomości i oceny rynku pracy. Wyniki ankiety zostaną opublikowane w drugiej części artykułu.

Autor: Anna Stanclik

Anna Stanclik
Pomysłodawczyni i założycielka portalu Lean Studying. Od 11 lat związana z jedną z najbardziej prestiżowych uczelni technicznych w Polsce. Jako wykładowca lubi inspirować i wzbudzać zaangażowanie wśród swoich studentów. Jest zwolenniczką kreatywnego myślenia. Cechuje ją silne zorientowanie na generowanie niestandardowych rozwiązań.

Dodaj komentarz